Kinetoskop’u keşfeden ilk mucit: Thomas Edison (1892). İlk film gösteriminin yapıldığı mekan: Paris’te Capucines Bulvarı’ndaki Grand Cafe (1895, Auguste ve Louis Lumiere). İlk senaryo yazarı: Gazeteci Roy McCardell (1900). İlk film stüdyosunu kuran şahıslar: Mucit Thomas Edison ve Fransız yönetmen Georges Melies. İlk bilimkurgu filmi: Le voyage Dans la lune (1902, Aya Seyahat, George Melies). Sinemada öykü anlatma dönemini başlatan ilk yönetmen: Georges Melies. Konulu ilk film: Aya Seyahat (1902, Georges Melies). Değişik çekim ölçekleri (uzak ve yakın çekim vb.) ve kamera araçlarını (kameranın sağa veya sola hareket ettirilmesi vb.) kullanan ilk yönetmen: Edwin S. Porter. İlk western filmi: The Great Train Robbery (1903, Büyük Tren Soygunu, Edwin S. Porter). Hollywood’da film çeken ilk yönetmen: David W.Griffith. Sinemayı anlatım arcına dönüştürerek bugün klasikleşen teknikleri kullanan (flashback, geniş çekim tekniği vb.) ilk yönetmen: D. W. Griffith. İlk sinema imparatoru: William Fox. Konulu ilk uzun metrajlı film: The Story of The Kelly Gang (1906, Tait Kardeşler). İlk film eleştirmeni: Frank E. Woods (1908). İlk sansür kurulu: “New York Kenti Hemşeriler Birliği” temsilcileri tarafından 1909’da kuruldu. İlk gangster filmi: Musketeers of Pig Alley (1912, Domuz Sokağı Silahşörleri, David W. Griffith). Beyaz perdenin ilk ünlü kovboyu: G. M. (Bronco Billy) Anderson. İlk tarihi film: Qua Vadis (1913, Enrico Guazzoni). İlk önemli korku filmleri: Der student von Prag (1913, Praglı Öğrenci, Stellan Rye & Paul Wegener) ve Der Golem (Henrik Galeen & Paul Wegener). Sinema tarihinin ilk kadın starı: Mary Pickford. Serial film uygulamasını başlatan ilk yönetmen: Louis Feuillade. İlk kurulan sinema okulu: Vsesoyuznyi Gosudarstvenyi İnstitut Kinematografii (VGİK, Devlet Sinema Enstitüsü, 1919, Sovyet Rusya). Ekspresyonist (dışavurumcu) sinemanın ilk örneği: Das Kabinett des Dr. Caligari (1919, Dr. Caligari nin Muayenehanesi, Robert Wiene). Polisiye filmin ilk yetkin örneği: Das Cabinet des Dr. Caligari (1919, Dr. Caligari’nin Muayenehanesi / Dr. Caligari’nin Odası, Robert Wiene). İlk Dracula öyküsü: Nosferatu (1922, Friedrich Wilhelm Murnau). İlk renkli film: The Black Pirate (1926, Douglas Fairbanks). İlk sesli film: The Jazz Singer (1927, Caz Şarkıcısı, Alan Crosland). Sürrealist sinemanın doğmasına zemin hazırlayan ilk film: Un Chien Andalou (1928, Bir Endülüs Köpeği, Luis Bunuel ve Salvador Dali). Akademi ödülünü kazanan ilk film: Wings (1928, Kanatlar, William Wellman). Akademi ödülünü kazanan ilk yönetmenler: Lewis Milestone (1928, Two Arabian Knights) ve Frank Borzage (Seventh Heaven, 7. Cennet). Akademi ödülünü kazanan ilk aktör: Emil Jannings (1928, The Last Command and the Way a Fall Flesh). Akademi ödülünü kazanan ilk aktris: Janet Gaynor (1928, Seventh Heaven, 7. Cennet). Dublajın uygulandığı ilk film: Hallelujah (1929, King Vidor). İlk müzikal film: The Broadway Melody (1929, Broadway Melodisi, Harry Beaumont). İlk Animasyon müzikal: The Skeleton Dance (1929, İskelet Dansı, Walt Disney). İlk sesli İngiliz filmi: Blackmail (1929, Şantaj, Alfred Hitchcock). Yalnız zenci oyuncularla çekilen ilk film: Hallelujah, 1929, King Vidor. Oscar kazanan ilk western filmi: Cimarron (1931). İlk sesli Epik western: The Big Trail (1931- Raoul Walsh. The Big Trail, adı westernle özdeşleşecek olan John Wane’in de ilk filmiydi). Kısa metrajlı ilk animasyon: Mickey Mouse (Walt Disney). Dünyanın ilk ve en uzun süredir devam eden film festivali: Venedik Film Festivali (1932’den beri. Yalnız ilk ödüller 1934’te verilmeye başlandı). Tümü renkli olan ilk animasyon: ÇiçEkler ve Ağaçlar (1933, Walt Disney). Venedik Film Festivali’nde Mussolini Kupası’nı kazanan ilk film: Man of Aren (1934, Arenli Adam, Robert Flaherty). En önemli 5 kategoride (Film, Yönetmen, Senaryo, Erkek Oyuncu ve Kadın Oyuncu) Oscar kazanan ilk film: It Happened One Night (1934, Bir Gecede Oldu, Frank Capra). 4 kez en iyi yönetmen oscarını kazanan ilk ve şimdilik tek yönetmen: John Ford. 1935’te The Informer (Muhbir), 1940’ta The Grapes of Wrath (Gazap Üzümleri), 1941’de How Green Was My Valley (Vadim O Kadar Yeşildi Ki) ve 1952’de The Quiet Man (Kadın Satılmaz), filmleriyle. Uzun metrajlı ilk animasyon: Pamuk Prenses ve Yedi Cüceler (1937, Walt Disney). İki yıl üst üste Oscar kazanan ilk aktris: Louise Rainer – The Great Ziegfeld (1936, Büyük Ziegfeld) ve The Good Earth (1937). İki yıl üst üste Oscar kazanan ilk aktör: Spencer Tracy – Captains Courageous (1937, Kahraman Kaptanlar) ve Boys Town (1938, Yarının Gençliği). En iyi film oscarını kazanan en uzun film: Gone With The Wind (Rüzgar Gibi Geçti, 1939, Victor Fleming). 234 dakika. En iyi film oscarını kazanan ilk renkli film: Gone With The Wind (1939). Oscar kazanan ilk Afrika kökenli kadın oyuncu: Hatie McDaniel (1939, Rüzgar Gibi Geçti’de Scarlett O’Hara’nın dadısı rolündeydi). Yardımcı kadın oyuncu dalında ödül kazanmıştır. İki yıl üst üste Oscar kazanan ilk yönetmen: John Ford (1940, The Grapes of Wrath, Gazap Üzümleri ve 1941 How Green Was My Valley, Vadim O Kadar Yeşildi Ki filmleriyle). İlk film-noir (kara film): The Maltese Falcon (1941, Malta Şahini, John Huston). Cannes Film Festivali’nde büyük ödülü kazanan ilk film: Antoine et Antoinette (1946, Jacques Becker). Kesintisiz tek çekimden oluşan ilk film: Rope (1948 – İp / Ölüm Kararı, Alfred Hitchcock). Venedik Film Festivali’nde Altın Aslan ödülünü kazana ilk film: Justice est faite (1950, Andre Cayette). Berlin Film Festivali’nde ödül kazanan ilk film: Die wier im jeep (1951, Leopold Lindtberg, İsviçre). Sinemaskop tekniğinin uygulandığı ilk film türü: Tarihi film. Dolayısıyla ilk sinemaskop film: The Robe (1953, Zincirli Köle, Henry Koster). Altın Palmiye ve Altın Ayı ödüllerini aynı yıl kazanan ilk film: Le salaire de la peur (1953, Dehşet Yolcuları, Henri Georges Clouzot). Hollywood’da, bakire ve gebe sözcüklerine yer veren ilk film: The Moon is Blue (1953, Ay Mavidir, Otto Preminger. Oyunculardan bazıları: David Niven, William Holden ve Maggie McNamara). Cannes Film Festivali’nde iki yıl üst üste (1953 ve 1954’te) jüri başkanlığı yapan ilk şahsiyet: Jean Cocteau. 1953’te Atın Palmiye Henri Georges Clouzot’nun Le salaire de la peur – Dehşet Yolcuları filmine verilirken; 1954’te ise Teinosuke Kinugasa’nın Jigokumon filmine verildi. Cannes Film Festivali’nde Altın Palmiye’yi kazanan ilk film: Marty (1955, Delbert Mann). En İyi Kadın Oyuncu dalında Oscar kazanan ilk aktris: Anna Magnani (1955, The Rose Tattoo, Kırmızı Gül).
|